• 0850 305 6 305

Hanehalkı Harcamaları

  • 03.03.2020

Türkiye, neredeyse eşsiz sayılabilecek demografik avantajı ile perakendeciler için büyük potansiyel taşımaya devam ediyor. Bu noktada belirtmeliyiz ki 2020’de dünyada ilk kez 30 yaşın üzerindeki insanların sayısı, 30 yaşın altındaki nüfustan büyük olacak. ‘Yaşlı’ olarak görülen 65 yaş üstü nüfus da, dünyadaki  5 yaş ve altındaki çocuk sayısını belirgin biçimde geçecek. 2020’ye ilişkin olumlu işaretlere ve beklentilere rağmen, uzmanlara göre dünya ekonomisini önümüzdeki yıllarda daha ‘yavaş’ bir dönem bekliyor. Nüfusu yaşlanan Japonya İtalya ve Portekiz gibi ekonomilerde 2020’li yıllarda ortalama büyümenin yüzde 1’in hayli altında sıfıra yakın seyretmesi bekleniyor. Çin, Rusya ve hatta Tayland gibi gelişmekte olan ekonomilerde de nüfusun yaşlanması sağlık hizmetleri ve bakım ihtiyaçlarını artıracak. Türkiye’de ise durum farklı. Genç nüfusu ve devam eden göç alımının yanında görece iyi seviyede olan doğurganlık oranları ile potansiyelinin de devamı güvence altında görünüyor. Diğer yandan, artan gelir seviyesi ve şehirleşme hanehalkı sayısını baskılamasına rağmen genel trend değişmiyor. 2007 yılında 17,3 milyon adet olan hane halkı sayısı, 2018 yılında 23,2 milyon adeti aştı. Bu alandaki düzenli artış, sadece perakende değil, konut, enerji, otomotiv gibi pek çok sektörü de beslemeye devam ediyor. Burada, 2015 yılından bu yana yaşanan artışlar, geçtiğimiz on yıllık dönem ortalamasının bir miktar altında kalmakla birlikte, potansiyeldeki genel algı değişmiş değil.

Türk hanehalkı, harcamalarının yüzde 62’sini gıda, alkolsüz içecekler, konut, kira ve ulaştırmaya harcıyor. Burada, eğlence ve kültürün aldığı pay yüzde 2,9 iken eğitimin aldığı pay ise yüzde 2,3 seviyesinde. Fiyatları, vergi ayarlamaları sebebiyle hemen her dönem göz önünde olan alkollü içecekler, sigara ve tütünün payı ise yüzde 4 seviyesinde. Bu oran bir önceki yıl yüzde 4,5 idi.

Hanehalkının harcama bileşenlerinde sektör oyuncuları için önemli olabilecek bazı kritik değişimler yaşandı. Örneğin, hanehalkı sayısının artmaya devam etmesi, toplam perakende talebini artırmakla birlikte, gıda ve alkolsüz içecekler, giyim ve ayakkabıya yapılan harcamaların payı düşüyor. Buna karşın şehirleşmenin ve gelir seviyesindeki artışın etkisi, lokanta, otel, eğlence, kültür ve ulaştırma gibi grupların payının artmasını sağlıyor.

Kaynak: Sektörel Bakış 2020-Perakende